Habarlar

Spot Gold Aziýa söwdasynyň başynda biraz ýokarlanyp, unsiýasy üçin 1922 dollara golaýlady. Sişenbe (15-nji mart) — Russiýa bilen Ukrainanyň arasyndaky ok atyşygy bes etmek baradaky gepleşikler howpsuz aktiwlere bolan islegi azaldyp, Federal Rezerw ulgamynyň üç ýylyň dowamynda ilkinji gezek göterim derejelerini ýokarlandyrmagy mümkin diýen pikirler metala basyşy artdyrmagy bilen altynyň bahalary pese gaçmagyny dowam etdirdi.

“Spot Gold”-yň bahasy iň soňky gezek unsiýasy üçin 1917,56 dollara deň boldy, bu bolsa gündelik iň ýokary bahasy 1954,47 dollara, iň pes bahasy bolsa 1906,85 dollara ýetenden soň, 33,03 dollara ýa-da 1,69 göterime düşdi.
“Comex April Gold Futures” biržasynyň biržasy 1,6 göterim pese gaçdy we unsiýasy 1929,70 dollara deň boldy, bu 2-nji martdan bäri iň pes baha. Ukrainada paýtagt Kiýew ýerli wagt bilen agşam sagat 8-den başlap, rus raketa zarbalary şäherdäki birnäçe ýaşaýyş jaýyna degip, 35 sagatlyk komendant sagadyny girizdi. Ruslar we ukrainler duşenbe güni gepleşikleriň dördünji tapgyryny geçirdiler, sişenbe güni bolsa dowam edýär. Şol bir wagtyň özünde, bergileri tölemek boýunça möhlet golaýlap gelýär. Ýerli wagt bilen sişenbe güni Ukrainanyň Prezidentiniň edarasynyň geňeşçisi Podolyak rus-ukrain gepleşikleriniň ertir dowam etjekdigini we gepleşiklerde iki wekiliýetiň pozisiýalarynda düýpli gapma-garşylyklaryň bardygyny, ýöne ylalaşyk mümkinçiliginiň bardygyny aýtdy. Ukrainanyň prezidenti Zelenskiý sişenbe güni Polşanyň premýer-ministri Morawitskiý, Çehiýanyň premýer-ministri Fiala we Sloweniýanyň premýer-ministri Ýan Şa bilen duşuşdy. Günüň ir döwründe üç premýer-ministr Kiýewe geldi. Polşanyň premýer-ministriniň edarasy öz web sahypasynda üç premýer-ministriň Ýewropa Geňeşiniň wekilleri bilen bir günde Kiýewe sapar edip, Ukrainanyň prezidenti Zelenskiý we premýer-ministr Şimegal bilen duşuşjakdygyny habar berdi.

Geçen hepde Russiýanyň Ukraina çozuş etmegi haryt bahalarynyň ýokary galmagyna we pes ösüşe we ýokary inflýasiýa howp salmagyna sebäp bolansoň, altyn bahalary rekord derejede 5 dollara golaýlady, soňra bolsa pese gaçdy. Şondan bäri nebit ýaly esasy harytlaryň bahalary pese gaçdy we bu aladalary azaldy. Altyn şu ýyl, sarp ediji bahalarynyň ýokarlanmagyna garşy gorag hökmünde özüne çekijiligi sebäpli ýokarlandy. Täze nyrh ýokarlanmagy baradaky aýlarboýy çaklamalar çarşenbe güni, Fed-iň syýasaty berkitmäge başlamagyna garaşylýan wagty iň ýokary derejä ýetýän ýaly. Fed haryt bahalarynyň ýokary bolmagy sebäpli onlarça ýyllap dowam eden ýokary inflýasiýany çäklendirmegi maksat ediner. “Ukraina bilen Russiýanyň arasyndaky gepleşikleriň dartgynlylygy nähilidir bir ýagdaýda gowşadyp biljekdigine bolan gowşak umytlar altyna bolan islegi azaldy” diýip, “ActivTrades”-iň uly analitigi Rikardo Ewangelista aýtdy. Ewangelista altyn bahalarynyň birneme asuda bolsa-da, Ukrainadaky ýagdaýyň henizem ösýändigini we bazaryň üýtgewsizliginiň we näbelliliginiň ýokary bolmagynyň mümkindigini sözüne goşdy. “Ava Trade”-iň baş bazar analitigi Naim Aslam öz ýazgysynda “Altyn bahalary soňky üç günüň dowamynda, esasan nebit bahalarynyň pese gaçmagy sebäpli pese gaçdy” diýip, inflýasiýanyň pese gaçmagynyň mümkindigini öňe sürdi. Sişenbe güni ABŞ-nyň Önüm öndürijileriniň bahalarynyň indeksiniň fewral aýynda haryt bahalarynyň ýokarlanmagy sebäpli güýçli ýokarlanandygyny görkezýän hasabat çap edildi, bu bolsa inflýasiýa basyşyny görkezýär we Fed-iň şu hepdede göterim derejelerini ýokarlandyrmagyna mümkinçilik döredýär.

Altynyň bahasy üçünji gezek yzly-yzyna pese gaçmaga taýýarlanýar, bu ýanwar aýynyň ahyryndan bäri iň uzak wagtlap pese gaçmagy mümkin. Fed-iň çarşenbe güni iki günlük mejlisiniň ahyrynda karz almak çykdajylaryny 0,25 göterim ýokarlandyrmagyna garaşylýar. Ýakynlaşyp gelýän yglan 10 ýyllyk gazna girdejiligini ýokarlandyrdy we altynyň bahalaryna basyş etdi, sebäbi ABŞ-nyň ýokary göterim derejeleri berk altyny saklamagyň mümkinçilik çykdajylaryny artdyrýar. “Saxo Bank”-yň analitigi Ole Hansen şeýle diýdi: “ABŞ-nyň göterim derejeleriniň ilkinji ýokarlanmagy, adatça, altynyň pese gaçmagyny aňladýar, şonuň üçin ertir olaryň nähili signallary iberýändigini we olaryň beýanatlarynyň nähili gytaklaýyndygyny göreris, bu bolsa gysga möhletli geljegi kesgitläp biler”. Spot Palladium 1,2 göterim ýokarlanyp, 2401 dollara satyldy. Palladium duşenbe güni 15 göterim pese gaçdy, bu iki ýylyň içinde iň uly pese gaçma boldy, sebäbi üpjünçilik aladalary azaldy. Hansen Palladiumyň örän likwidsiz bazardygyny we çig mal bazaryndaky uruş premiumy aýrylandygy sebäpli goralmandygyny aýtdy. Esasy önüm öndüriji “MMC Norilsk Nikel PJSC” kompaniýasynyň iň uly paýdary Wladimir Potanin kompaniýanyň Ýewropa we ABŞ bilen howa gatnawlarynyň kesilmegine garamazdan, eksport ugurlaryny üýtgetmek arkaly eksporty dowam etdirýändigini aýtdy. Ýewropa Bileleşigi Russiýa seýrek toprak metallarynyň eksportyna goýan iň soňky jerimesini ýatyrdy.

ABŞ-nyň S & p 500 indeksi Federal Rezerwiň syýasat kararyna ünsi jemläp, üç günlük ýeňilme tapgyryna soň goýdy

ABŞ-nyň paýnamalary sişenbe güni ýokarlandy we üç günlük pese gaçyş tapgyryna soň goýdy, nebitiň bahalary ýene-de pese gaçdy we ABŞ-nyň önüm öndürijileriniň bahalary garaşylýandan az ýokarlandy, bu bolsa maýadarlaryň inflýasiýa baradaky aladalaryny azaltmaga kömek etdi, üns Fed-iň geljekki syýasat beýannamasyna gönükdirildi. Geçen hepde Brent Crude bahalary bir barrel üçin 139 dollardan ýokary ýokarlanandan soň, sişenbe güni 100 dollardan aşak düşdi we paýdar maýadarlaryna wagtlaýyn ýeňillik berdi. Bu ýyl paýnamalara inflýasiýa gorkularynyň artmagy, Fed-iň bahalaryň ýokarlanmagyny çäklendirmek boýunça syýasatynyň ýolunyň näbelliligi we Ukrainadaky gapma-garşylygyň ýakynda güýçlenmegi sebäp boldy. Sişenbe güni ýapylanda, Dow Jones senagat ortaça indeksi 599,1 bal ýa-da 1,82 göterim ýokarlanyp, 33,544,34 boldy, S & P 500 89,34 bal ýa-da 2,14 göterim ýokarlanyp, 4,262,45 boldy we NASDAQ 367,40 bal ýa-da 2,92% ýokarlanyp, 12,948,62 boldy. ABŞ-nyň önüm öndürijileriniň bahalarynyň indeksi fewral aýynda benzin we azyk önümleriniň bahalarynyň keskin ýokarlanmagy sebäpli ýokarlandy we Ukraina bilen uruşyň fewral aýynda güýçli önüm öndürijileriniň bahalarynyň indeksinden soň has-da ýokarlanmagyna getirmegine garaşylýar, sebäbi benzin ýaly harytlaryň bahalarynyň keskin ýokarlanmagy bilen baglanyşyklydyr. Orsýetiň Ukrainadaky urşundan soň çig nebit we beýleki harytlar gymmatlamagy bilen indeksiň has-da ýokarlanmagyna garaşylýar. Önüm öndürijileriniň bahalaryna bolan soňky isleg ýanwar aýynda 1,2 göterim ýokarlanandan soň, fewral aýynda geçen aý bilen deňeşdirilende 0,8 göterim ýokarlandy. Harytlaryň bahalary 2,4% ýokarlandy, bu 2009-njy ýylyň dekabryndan bäri iň uly ösüşdir. Benziniň lomaý satuw bahalary 14,8 göterim ýokarlandy, bu harytlaryň bahalarynyň ýokarlanmagynyň tas 40 göterimini düzýär. Önüm öndürijileriniň bahalarynyň indeksi fewral aýynda geçen ýyl bilen deňeşdirilende 10 göterim ýokarlandy, bu bolsa ykdysatçylaryň garaşmalaryna laýyk gelýär we ýanwar aýyndaky ýaly. Sanlar heniz 24-nji fewralda Orsýetiň Ukraina çozuşyndan soň nebit we bugdaý ýaly harytlaryň bahalarynyň keskin ýokarlanmagyny görkezmeýär. PPI, adatça, üç aýdan soň CPI-e geçer. ABŞ-da fewral aýynda ýokary PPI maglumatlary CPI-niň has-da ýokarlanmagy üçin mümkinçilik bardygyny görkezýär, bu bolsa inflýasiýa garşy göreşmek, altynyň bahalaryna uzak möhletli gyzyklanma döretmek üçin maýadarlary altyn satyn almaga çekmegine garaşylýar. Şeýle-de bolsa, maglumatlar Fed-e göterim derejelerini ýokarlandyrmak üçin belli bir basyş döretdi.

Spekülýatorlar şu ýyl dollaryň bahasyny kesgin azaldyp, daşary ýurt walýuta spekülýatorlary dollaryň bahasynyň uzak wagtlap durnuklaşyp biljekdigine ynanmaýan ýaly, uruş bilen baglanyşykly töwekgelçiliklerden çykmak we Federal Rezerw ulgamynyň syýasatyny berkitjekdigi baradaky garaşylýan zatlar sebäpli dollaryň soňky güýçlenmegi has-da güýçlenip biler. Haryt fýuçers söwda komissiýasynyň 8-nji martdaky maglumatlaryna görä, leweržli gaznalar şu ýyl esasy walýutalara garşy dollara garşy umumy uzak möhletli pozisiýalaryny üçden iki böleginden gowrak azaldypdyrlar. Aslynda, dollar şu döwürde ýokarlanyp, Bloomberg dollar indeksinde tas 3 göterim ýokarlandy, ukraina bilen baglanyşykly töwekgelçilikler we merkezi bankyň berkitmegine garaşylýan zatlar has ýumşak boldy, ýewrodan şwed kronyna çenli transatlantik bäsdeşler pes netije görkezdi. Brandywine Global Investment Management-iň portfel müdiri Jek Makintaýr, Ukrainadaky uruş saklanyp galsa we beýleki ýurtlara ýaýramasa, dollaryň howpsuz ýerlere bolan talaby goldamagynyň peselip biljekdigini aýdýar. Şeýle hem, ol Federal Rezerw ulgamynyň hakyky berkitme çäreleriniň dollara kömek etmäge köp kömek etjekdigine ynanmaýar. Häzirki wagtda ol dollarda agramy ýetmezçilik edýär. “Köp bazarlar eýýäm Fed-den has öňde” diýdi ol. Pul syýasaty nukdaýnazaryndan, taryhy mysallar dollaryň iň ýokary derejesine golaý bolmagynyň mümkindigini görkezýär. Federal Rezerw we Halkara Hasaplaşyklar Bankynyň 1994-nji ýyla çenli beren maglumatlaryna görä, federal açyk bazar komitetinden öňki dört berkidiş siklinde dollar ortaça 4,1 göterim pese gaçdy.

Englander şu ýyl Fed-iň umumy möçberiniň 1,25 bilen 1,50 göterim aralygynda artjakdygyny çaklaýandygyny aýtdy. Bu köp maýadarlaryň häzirki garaşýan möçberinden pes. Ortaça analitik çaklamasy şeýle hem Fed-iň maksatly fed gaznasynyň göterimini häzirki nola golaý derejesinden 2022-nji ýylyň ahyryna çenli 1,25-1,50 göterim aralygynda ýokarlandyrjakdygyny görkezýär, bu bolsa bäş sany 25 bazis nokadynyň ýokarlanmagyna deňdir. Maksatly federal gaznasynyň göterimine bagly fyuçers şertnamalaryna maýa goýujylar indi Fed-iň karz çykdajylaryny biraz has çalt ýokarlandyrjakdygyna, syýasat göteriminiň ýylyň ahyryna çenli 1,75 bilen 2,00 göterim aralygynda boljakdygyna garaşýarlar. COVID-19 başlandan bäri Fed-iň ABŞ ykdysadyýeti üçin çaklamalary hakykatda bolup geçýän zatlara laýyk gelmedi. Işsizlik has çalt pese gaçýar, ösüş has çaltlaşýar we belki-de iň esasysy, inflýasiýa garaşylýandan has çalt ösýär.